gifkikker

Hernehim Natuurpagina's
Actuele Column

Alles van waarde is weerloos

Lucebert.

Informatie

Doelstellingen en antwoorden op
veel gestelde vragen

Terug naar de Introductiepagina

Link naar Cultuurpagina

Artikel acties excursies
Natuurbeleving
Gifkikker Column

Ganzen

Kraaiachtigen

Libellen

Mussen

Sijsjes

Gifkikker - Oorwurm en gastcolumnisten
Gifkikker bekijkt en verbaast zich over de wereld van de mensen

18 Zolang de aardas scheef staat - Kolommetje van John Zwart - maart 2010

Nu maar eens een optimistisch stukje. Het wou maar niet echt op gang
komen met de lente dit jaar, zo lijkt het althans, maar dat valt ons des te
meer op doordat we in de afgelopen jaren gewend raakten aan onmisken
bare lentetekens in januari. Algemeen toegerekend aan verandering van
ons klimaat, waarover alweer zo'n twee decennia lang met woorden wordt gestreden.
Dat we door een heel smal spleetje kijken naar het weidse panorama van
het mondiale eeuwige klimaatspectrum willen wij, kortstondige mensen,
maar al te gemakkelijk vergeten. Is er even een wat strengere winter en
treuzelt die nog wat alvorens plaats te maken voor het nieuwe groei- en bloeiseizoen, dan staan we al gauw te roepen:
"zie je wel, niks opwarming, eerder een ijstijd op komst!"
Het klimaat is mega-zwaarder dan een mammoettanker, we kunnen er
in ons dagelijks leven niets aan bijsturen, hooguit iets beïnvloeden door
consequent doelbewust gedrag eeuwenlang vol te houden.
Eén ding is zeker, zolang de aardas scheef staat zullen - buiten de
tropische zone tussen de keerkringen - de seizoenen altijd blijven wisselen
in een vertrouwd ritme. En al lijkt het anno 2010 een beetje lang te duren
voordat we de gemiddelde middagtemperatuur van 13 graden krijgen waarop
we recht menen te hebben - het gáát komen!

Ondanks het treurigmakende optimisme van de weerman die al tijden
juichend lichte vorst bij nacht en wel vijf warme graden bij dag aankondigt.

De vogels hebben geen weerman nodig. Ze hielden zich nog even in, maar
het óók in de gaten, van dag tot dag. Hun hormonen hebben allang
gereageerd op het lengen van het daglicht en zodra de lucht maar een
ietsje zachter wordt en de zon komt wat vaker door, gaat hun activiteit
twee tandjes omhoog.
De kievit, ondanks de 'beschermers' die haar eieren rapen, duikelen en
roepen hun lentekreten boven de nog kale weilanden. In de parken en
plantsoenen pompen de mezen hun eigen lenteliedjes van verlangen, en
in de avondrust laten de merels hun zang tegen elkaar opklinken. De
roeken hebben hun kolonies weer bevolkt en repareren de oude nesten
of bouwen een nieuw onder schorre kreten, elk vogeltje zingt nu eenmaal
zoals het gebekt is.
Troepen scholeksters scheren over in snelle vlucht, langs de oevers van
de delta en de meren onder opgewonden oorverdovend:
te-piet te-piet tepiet!
Het is zover, het komt, altijd wéér. zolang de aardas scheef staat.

17 Hoeveel milieuvervuiling veroorzaakt een zeearend? - Column van Oorwurm - augustus 2009
We discussiëren wat af over onze verhouding tot de natuur. Zoals over de vraag of de klimaatverandering nu echt komt doordat we de zonne-energie van miljoenen jaren, opgeslagen in koollagen en gasbellen in de aardkorst, in minder dan twee eeuwen aan het opstoken zijn. Planten en dieren moeten maar zien hoe ze daarmee uit de voeten komen. Wij mensen komen alleen nog uit de voeten als joggers of vierdaagselopers, en we flaneren in de stad. Verder roeren we nauwelijks nog een voet terwijl ongekende motorkrachten ons over heel de aardbol dragen. En dan brengen we ook nog exoten mee, decoratieve woekerplanten uit Japan, of reuzen- berenklauwen uit de Kaukasus. De wilde flora en fauna die hier al lang van nature thuis was krijgt het daarmee weer extra moeilijk. Soms komt een dwaalgast op avontuur hier op eigen kracht naar toe. Een jaar of vier geleden bleef een vrouwtjes-zeearend een poosje rondhangen in het Oostvaardersplassen-gebied. Dat leverde ongekende taferelen op. Ik was wel gewend regelmatig mensen tegen te komen die, gewapend met enorme telescopen over de schouder, zich sluipenderwijs door het terrein bewogen. Maar wat er toen gebeurde, dat was werkelijk ongekend: overvolle parkeerplaatsen en uitkijkheuvels die niet meer zichtbaar waren, op ieder plekje waar nog maar een voet kon worden neergeplant was dit bezet door een vogelaar. Er waren er bij die van 200 kilometer ver waren gekomen om de zeearend te 'scoren'. Hoeveel milieuvervuiling zal die éne zeearend ongewild hebben veroorzaakt? Het volgende seizoen kwam de zeearend terug en kreeg ook volwassen mannelijk gezelschap. En inmiddels is er al een paar keer gebroed. Staatsbosbeheer plaatste een webcam en ieder die dat wou kon, gezeten achter z'n computerscherm, er met de neus boven op van genieten.	Dat heeft beslist heel wat autokilometers bespaard. Maar natuurlijk bleven veel mensen komen die liever vanaf groter afstand, maar dan wel in de werkelijkheid, naar het nest wilden turen. Het paar werd het zat, terwijl alle vogelaars 'gebiologeerd' maar naar dat nest bleven staren bouwden ze stiekem een nieuw, in een stil ontoegankelijk deel van het gebied. Zelfs de boswachters hadden niets in de gaten. Waarom zou een zeearendenpaar geen recht mogen hebben op privacy? Dezelfde lente gingen we met ´n groepje natuurliefhebbers langs de wadden de voorjaarstrek observeren. De rotganzen en de brandganzen zouden zich inmiddels opmaken voor vertrek naar hun noordelijke broedgebieden. Ook steenlopertjes verwachtten we te gaan zien onderaan de dijkglooiingen en op de golfbrekers. Terugkerende bontbekplevieren, met op de droog- vallende platen troepen foeragerende rosse grutto's op doortocht. We reden door de Friese zeepolders naar Zwarte Haan tot aan de voet van de hoge zware deltadijk en klommen omhoog tot op de kruin.... Het eerste wat we daar vanaf te zien kregen... vijf roze flamingo's! "Och", zeiden de kenners nonchalant, "dat zijn oude bekenden, ze zijn hier geregeld, al twee jaar lang!" De soort die we zagen hoort thuis in Zuid-Amerika, ze zijn waarschijnlijk ontsnapt uit een Duitse dierentuin. Als waarneming niet interessant. Maar ik vind het eigenlijk wel erg stoer van die vogels, die zich niet opnieuw lieten vangen en zich aan onze waddenkust uitstekend blijken te handhaven! Maar dat telt niet voor een serieuze scorelijst, nee natuurlijk niet... © Oorwurm - 1 augustus 2009
	Zeearend (f)
16 Een belangrijke sector in de economie - Column van Oorwurm - juli 2009
Er was een boer die varkens fokte. Hij had een modern bedrijf dus had hij enorme schuren, waarin heel efficiënt duizenden varkens samenhokten. En omdat het zo'n modern bedrijf was, had hij nauwelijks personeel, zó efficiënt was alles ingericht, dat automatisch werd verricht wat er maar automatisch kan. Zo werkte de boer dus, alléén. Ook die avond toen hij zijn trekker na gedane arbeid een schuur binnen reed. En opeens gebeurde er iets waarmee de computers en automaten géén raad wisten. De trekker vloog in brand. En de boer wist al evenmin raad, want hij was alleen... Als éénling kon hij onmogelijk het brandend werktuig de schuur uittrekken. Wat hij kon was 112 bellen, om de brandweer. En terwijl hij op de brandweer wachtte kon hij met geen mogelijkheid de varkens uit zijn inmiddels brandende schuur redden, want hij was alléén en was hij dat niet geweest: wáár moest hij met al die varkens heen?	Toen de brandweer arriveerde was hen niets anders gebleven dan de barbecue blussen. Ex-hereboer en ex-LNVminister Veerman vindt dat de milieubezwaren van de grootschalige varkensmesterijen het best kunnen worden opgelost met nóg grotere barbecues. Excuus, ik vergaloppeer me, ik bedoelde natuurlijk: mesterijen. Veerman, nu de pet opgezet van directeur van Vereniging Natuurmonumenten is standvastig in zijn overtuiging. Nog steeds een groot voorstander van varkens- flats. Bio-industriedieren en dieren in de vrije natuur zijn onvergelijkbaar, zegt hij. Ach ja, wat maakt het uit, uiteindelijk zijn die varkens toch bestemd voor de barbecue. (Het ochtendhumeur van) © Oorwurm - 1 juli 2009

15 Alweer de varkens - Column van Oorwurm - mei 2009
Van griep ga je niet dood. Je gaat dood aan longontsteking of een embolie. En dat krijg je als je luchtwegen verzwakt zijn; dat kan door een aangeboren kwetsbaarheid maar vaker door leefomstandigheden. Vuile lucht bijvoorbeeld, dat komt weer door ménsen. Als er teveel van zijn en ze zitten allemaal op een kluitje. Al dat rijden, roken, ruften geeft een enorme luchtverontreininging. Mexico-Stad en Peking zijn daar duidelijke voorbeelden van Nieuwe ziektes steken graag de kop op in zulke kweekhaarden. Waar de lucht nog schoon is loop je weinig risico om aan een griep te overlijden. Zolang je maar niet teveel op een kluitje gaat zitten en het milieu verpesten. Varkens zitten niet graag op een kluitje, waar dat wel gebeurt is het tegen hun zin. Omdat mensen ze bijeen persen, vanwege economie en efficiency. Je hebt gewoon pech als je varken bent. Zelfs als je in het bos leeft loop je risico, daar kun je de kroonprins en zijn maten tegenkomen, met hun jachtgeweren.	De kroonprins houdt veel van wilde varkens, maar alleen als ze dood zijn. Ik zei al, je hebt pech als je varken bent. Er zijn ook mensen die je niet halal of niet kosher vinden, om één of andere godsdienstige reden. Die mogen je, in tegenstelling tot de kroonprins, niet opeten. Maar of je dat helpt? In Egypte en Lybië is de lucht nog tamelijk schoon en er kreeg nog niemand griep. Maar door alle paniek in het wereldnieuws zijn ze er hartstikke bang voor. En dan werd deze griep ook nog eens 'varkensgriep' genoemd. Dan moeten opeens alle varkens dood. Waarom? Dáárom! Vijfhonderdduizend varkens op één dag afgemaakt in een land waar ze haram zijn, waarom houden die mensen toch varkens als ze daar niet gegeten mogen? Nu moeten ze allemaal ineens op de barbeque. Hé hoor ik daar iemand hoesten? Ja, dat zal me een luchtvervuiling geven! © Oorwurm - 29 april 2009

14 Gekakel - Column van Arnoud de Jong - december 2007
'Biologische kippen zijn niet gezonder', lees ik in de krant. Opvallend is de zin die daarna komt: 'Kip die biologisch eet, is wel slanker en alerter op infecties dan een gewone kip.' Zó ver zijn wij dus al doorgeslagen. De kip die niet biologisch eet is de gewone kip, de kip die het biologische voer eet zoals zij van nature altijd al heeft gedaan, is blijkbaar niet gewoon. Verder is aan die zin ook nog opmerkelijk dat er gesproken wordt over 'kip' en niet over 'de kip'. Dus als in: 'Kip, dat heerlijke stukje vlees!' Een kip is geen dier, maar een product. Het was natuurlijk weer een onderzoek. Onze minister van Landbouw, Gerda Verburg, wilde wel eens weten of biologische kip gezonder was dan 'gewone'. Zij is zwaar teleurgesteld over de uitkomst. De Volkskrant: 'Consumenten willen volgens haar wel een wetenschappelijk bewijs dat biologisch niet alleen beter is voor het milieu, maar ook gezonder dan het gangbare voedsel.' Als één van die consumenten ben ik me niet bewust van het feit dat ik zat te wachten op zulk wetenschappelijk bewijs. Gewoon fatsoenlijke leefomstandigheden voor de kip zijn mij al voldoende. Zolang het beestje niet óngezonder is en goed te vreten, is het mij allemaal best. Weer een onderzoek dat achterwege had kunnen blijven. © Arnoud de Jong - 15 december 2007	Biologische kippen in de vrije uitloop Arnoud de Jong is een gastcolumnist

Uw vertrouwde Gifkikker zult u moeten missen op deze pagina Maar er komt een nieuw schrijvend dier voor in de plaats: Oorwurm die ook vertrouwd zal worden, en af en toe ook nog een gastcolumnist: Arnoud de Jong of John Zwart (Fryske Gea).

Naar de eerdere enig ECHTE GIFKIKKERS (archief)

Hernehim Cultuur en Natuurpagina's
Naar Hernehim Cultuur

De Natuurpagina's worden onafhankelijk geredigeerd en mede mogelijk gemaakt door Hernehim Beheer bv