Hernehim Natuurpagina's
Libellen 

         Alles van waarde is weerloos

Lucebert.     

Informatie
Doelstellingen en antwoorden op 
     veel gestelde vragen 
Ganzen 
Kraaiachtigen 
Libellen 
Mussen 
Sijsjes 

Natuurbeleving 
Terug naar de Introductiepagina 
Link naar Cultuurpagina 

 
Echte Libellen en Juffers  - oktober 

We kunnen ze deze maand nog juist aantreffen, de helicopters van de insectenwereld. 
De libellen - te verdelen in 'echte libellen' en 'juffers' - beleven nu hun laatste levensfase. Het zijn insecten die zeer tot de verbeelding spreken door hun razendsnelle vlucht, wendbaarheid en vaak prachtige kleuren. Zij behoren tot de roofdieren van de insectenwereld, zij volgen heel behendig hun slachtoffers daar ze moeiteloos alle wendingen ervan in de achtervolging mee kunnen maken en zelfs plotseling doodstil op een plaats blijven hangen. 
Als vliegende rovers zijn ze in de tweede levensfase van hun insectenbestaan. Tevoren hebben ze een tijdlang onder water geleefd als larve. Ook in het water pakten ze al alles wat voorbij zwom en niet al te groot was om te kunnen verslinden. Naarmate ze groeien vervellen ze enkele malen en tenslotte komt na de laatste vervelling het vliegende insect tevoorschijn. 
Iedereen zal begrijpen dat je ze vooral in de buurt van het water aantreft.

 

Voor de laatste vervelling kroop de larve van deze 
viervleklibel
uit het water omhoog langs een rietstengel
en bevrijdde zich voor de laatste maal uit zijn vel 
waarbinnen de metamorfose heeft plaatsgevonden van
zwemmend naar vliegend insect. 

Nog geruime tijd moet de pas 'geboren' libel drogen en
zich opwarmen in de zon totdat de huid zich heeft verhard,
vleugels volledig zijn uitgespreid en de fraaie kleuren zich
gaan vertonen. 

Pas dan zal het diertje zich in de nieuwe gedaante op zijn
vleugels kunnen verheffen.  

 

echte libel - viervleklibel

De libellen zijn te onderscheiden in: 
echte libellen 
juffers. 

 

De echte libellen hebben een dubbel paar vleugels dat afzonderlijk aan het borststuk is aangehecht. Het ene vleugelpaar is meestal wat breder dan het andere, maar het duidelijkste kenmerk is dat ze in rust gespreid worden gehouden. De ogen zijn enigszins voorwaarts geplaatst en raken elkaar bijkans. 
De vleugels van de viervlek vertonen in het zonlicht een gouden glans. Die van de glazenmaker blinken zilverig op in het weerkaatsend zonlicht. 

 

De juffers hebben kortere vleugels dan het - slanke - achterlijf, ze zijn tengerder gebouwd en vouwen die vleugels in rust naar achteren langs het lichaam. De ogen staan geheel afzonderlijk van elkaar aan weerskanten van de kop geplaatst. 

Lantaarntjes hebben vaak lichtblauwe en zwarte bandjes om de segmenten van het achterlijf. Altijd hebben ze een opvallend blauw achterst segment, waardoor het diertje zijn naam kreeg. 
Als dit 'lantaarntje' ontbreekt hebben we te maken met de variabele juffer.

vuurjuffer 

 
Aan het achterlijf van zowel echte libellen als juffers zitten tangen die een rol spelen bij de paring. 
De bevruchte eitjes worden door het wijfje met haar omlaag gebogen achterlijf onder water afgescheiden en aan waterplanten gehecht. Na enkele weken ontwikkelt zich hieruit de larve.

De meest voorkomende soorten zijn: 
echte libellen  -  de blauwe glazenmaker, de gewone oeverlibel en de viervleklibel 
juffers - het lantaarntje, variabele juffer en de vuurjuffer 
In totaal komen er ongeveer 70 soorten in Nederland voor, waarvan sommige zeer zeldzaam en slechts in bepaalde gunstige gebieden, zoals de Lindevallei in ZO Friesland. 

© John Zwart - IVN Milieueducatie. 1 oktober 2003.  
   De illustraties voor deze pagina zijn ontleend aan IVN en KNNV publicaties
en van enkele anonieme amateurfotografen *
Het gedicht is een inzending van de Hernehim Cultuurdichter Rudi Lejaeghere (BelgiŽ)

© Hernehim Natuur 2001 - 2008 

PoŽzie 

 

Libel 

Hoe mooi ze schrijft en vlug 
haar glazen vlucht in kleur 
de ranke juffer op het water 
in blauw en groen ze glijdt  
met zwartgele strepen 
uit de hoeken van mijn zicht 
een wolk van muggen door 
met een kriskras heen en weer 
onderlijnt ze hun ballet 
maar even stil verpozend 
in volle praal en pracht 
wervelt ze daarna niet minder 
op een nieuwe dans 
in de armen van de wind. 

 

© Rudi Lejaeghere

 

* Mocht iemand een eigendomsrecht kunnen aantonen 
en bezwaar hebben tegen het gebruik van zijn/haar 
illustratiemateriaal verzoeken we om contact op te nemen

met de Redactie Hernehim Natuur 

1 oktober 2003 aangevuld en geredigeerd september 2007 

Hernehim Cultuur en Natuurpagina's
Naar Hernehim Cultuur


De Natuurpagina's worden onafhankelijk geredigeerd en mogelijk gemaakt door Hernehim Beheer bv